Обварии чархиш дар парҳези сабзи морқоқ: Нӯқтаҳои асосӣ
Муқаддима дар бораи аҳамияти ороиши даври дар истеҳсоли моркаби
Моркаб ҳамчун маҳсули рӯбарӯи ҳассос ба намӣ, ба идоракунии дақиқи захираҳои об ниёз дорад. Ороиши даври дар кишти моркаби Маънои ин усул тақсимоти мунтазам ва навбатии об дар риштаҳои гуногуни замин аст, то аз хушкшудани нисбии хок пешгири шуда, ҳамзамон аз таракандан ё камбудии ҷазоботи об ба далели намии иловагӣ парҳез карда шавад. Ин усул махсусан дар системаҳои ороиши риштагии (риверӣ) самаранокӣи хеле баланд дорад, зеро чуқури нуфури об идоракунадӣ шуда, ҷазоботи чуқури моркаби метавонанд аз ин намӣ истифода баранд.
Дар даҳсолаҳои охир, бо зиёдшавии фишор ба захираҳои об ва ниёзи зиёдсозии самаранокӣ, кишлокорон аз системаҳои ороиши анъанавӣ ба самти усулҳои навъии даври ва қатрагӣ майл нишон доданд. Ин тағйир не танҳо хароҷотҳои ҷорииро кам мекунад, балки сифати маҳсулотро низ беҳтар месозад.
Принсипҳои физикӣ ва ороиши риштагӣ дар кишти моркаби
Барои дарки дурусти ороиши даври, аввал бояд принсипҳои ҳаракати об дар хокро донист. Ороиши риштагӣ ин принсипро пайдо мекунад, ки об аз риштаҳои бенавбатҳо, ки байни сатрҳо ҷойгиранд, ба хок нуфуз мекунад. Ин нуфуз бо шакли амудӣ ва уфуқӣ сурат мегирад. Барои маҳсулоте ба монанди моркаб, ки ҷазоботи онҳо дар чуқуриҳои гуногун ҷойгиранд, муҳим аст, ки намӣ дар қабатҳои гуногун вуҷуд дошта бошад.
- Чуқури нуфури: Дар обирии дағдиҳоӣ, тавассути танзими муҳитҳои гуногуни обӣ барои шӯрҳои ҳамсоя, чуқи рафтории об идора карда мешавад. Ин боиси ҳаракати решаҳои сабзи дар ҷустуҷӯи намобор ба самти чуқур мегардад.
- Кам шудани испарот: Пошодани сатҳи хок байни ду шӯри обӣ боиси кам шудани сатҳи тарр ва дар натиҷа кам шудани испароти мустақим мегардад.
- Ягонагии намобор: Пайвастагӣи обиҳои бисёр бо шиддати паст, дар муқоиса бо як обии вазнин, ягонагии намоборро зиёд мекунад, ки барои пешгирии шикастани решаи сабзи муҳим аст.
Истифодаи обирии дағдиҳоӣ дар системаҳои кишт ва гузоштани сабзи, ҳамоҳангиши шиддати рӯзҳои нилбозиро дар ҳектар ва ҷойгиршавии растаниҳо мевадорад. Сабзи, бо сабаби ниёз ба фазои кофӣ барои рушд ва тапшавӣи реша, одатан бо фосилаи кардонаи бештар кишт мешавад ва ин фосила иҷрои дурусти шӯрҳои обиро фароҳам меорад.
Барномакунии муҳит дар обирии дағдиҳоӣ
Муҳимтарин мушкил дар иҷрои оборӣи наворӣ муайян кардани вақти дуруст мебошад. Агар фосилаи байни ду навори наворӣ кӯтоҳ бошад, имкон дорад, ки маблағҳои обишӣ ба ҳам омезиш пайдо кунанд ва чуқурнокии ғафсурӯй аз ҳадди талабшаванда зиёдтар шавад ё намуди иловагӣ бароишад. Агар фосила дароз бошад, решаҳо дар зарби хушкӣ рӯй дода мекунанд. Дар умум, фосилаи 3 то 5 рӯзона байни ду навори ҳамсоя барои кӯрӯкҳои тобистона ва 5 то 7 рӯзона барои кӯрӯкҳои баҳорӣ тавсия дода мешавад. Ин фосилаҳо вобаста ба намуди хок (ломию, рӯғунӣ ё силтӣ) тағйироти хеле наздик пайдо мекунанд.
Дар системаҳои қатракунанда, ки бо ширинги намоишӣ иштирок мекунанд, обёрӣи чархзанда бо фаъолкунии ширинги муайяни қатракунандаҳо дар давраҳои муайяни вақт буда, аз партобдани анъорави помпа дар соатҳои пик пешгирӣ мекунад ва фишори устуворро нигоҳ медорад.
Нуктаҳои калидӣ ва амалӣ дар идоракунии обёрӣи чархзандаи сабзи каратсайзӣ
Баъд аз назария, нуктаҳои амалӣ хеле муҳиманд. Кишоварон бояд донанд, ки шумораи ҷамову дони ҳар гектар ва зичии ҷоғудозӣ бевосита ба динамикаи намидории муҳити ризаҳои ғайриодобон таъсири мегуронад. Зичии баланди ҷоғудозӣ суръати истеъмолкунии обро зиёд мекунад ва даврони чархзаншанро кӯтоҳ мекунад.
- Мониторинги намӣи хок: Истифодаи ҳарои намидоркуни дар чуқурии 10, 20 ва 30 сентаметр тавсия мешавад. Маълумотии ин сенсаторҳо тақрари пуррашавии обёрӣ барои ширинги намоиши ояндагиро муайян мекунанд.
- Идоракунии шори: Дар обёрӣи чархзанда, қатракунандаҳо дар чуқурии хориҷшавуни маҳдуд ҷамъ мешаванд. Дар охир ҳар даврони пурраро бояд як ширинги хориҷшави дошта бошад, то намакҳо аз ризаҳои сабзи каратсайзӣ дур бошанд.
- Сифати об ва фильтрасия: Чун системаҳои нӯри тира ва қаטранӣ ҳисосият ба ҷамъ шудани хунаку ҷаворо доранд, истифодаи филтри сиклонӣ ё симдор зарур аст. Пӯшидани қақатчаноқҳо аз сабабҳои асосии бемаъно шудани обёрории доирагӣ мебошад.
Инчунин, фаҳмиши миқдори ҳосили салат ва ҷавор дар гектар ва маҳсулотҳои монанди рагзан оморҳои монанди дорад барои идоракунии обёрӣ. Ҷавор низ ба тағйиротҳои нодастишудаи рағбат ҳисос аст ва ҳар гуна дарозии ноустувор ба шикастҳои сатҳӣ дар маҳсулот оварда мерасонад.
Таҳлили истеъмол ва самаранокӣ дар нӯри доирагӣ
Яке аз муносибатҳои асосии обёрории доирагӣ қобилияти ченкунии дақиқи истеъмолномаи об аст. Бо насби фламетри бар ҳар нӯри, метавон коэффисиенти истифодаи обро ҳисоб кард. Барои ҷавор, одатан миқдори оби истеъмолшуда дар ҳар нӯр бояд бо коэффисиентҳои дараҷаи ғаллобӣ танзим шавад. Дар марҳалаҳои инкишофи ибтидоӣ (барқазӣ), лозим аст обёрии бисёр ва камобӣ то дунблҳо қатъ нашаванд. Дар марҳалаҳои инкишофи вегетативӣ, лозими об зиёдтар ва давраҳои тезтар аст. Дар натиҷа, дар марҳалаҳои ҷамъшавии рагҳо, ҳаҷми обёрӣ зиёд мешавад, аммо фосилаи давра камтар мешавад то раги асосӣ инкишоф ёбад.
Истифодаи миқдори ҳосили салат ва ҷавор дар гектар ҳамчун меъёри муқоисавӣ барои маҳсулотҳои рагзан нишон медиҳад, ки идоракунии доирагӣ метавонад самаранокро то 30 фоиз баландтар аз обёроти сатҳӣ бо худ дар орад. Ин ба маънои истеҳсоли камтар ҷавор бо сифати яксон ё истеҳсоли бештар бо оби камро дорад.
Саволҳои мутаради оилагӣ дар бораи обёрории доирагии ҷавор
Оямориш чархнокӣ барои ҳамаи навъҳои карам мувофиқ аст?
Бале, аммо танзими он вобаста ба навъи карам (кус, миёна, дароз) тағйир меёбад. Карамҳои дароз бо решаҳои чуқуртар ниёз ба фосилаҳои чархнокӣ дарозтар ва обдиҳии чуқуртар доранд.
Чӣ гуна метавонам аз қашидани реша дар стрипҳои ғайрифаъол пешгирӣ кунам?
Дар стрипҳои ғайрифаъол, пӯшиши сабз ё мълҷпашӣ метавонад намии сатҳиро нигоҳ дорад. Инчунин, паҳнои ҷанбагӣ оби аз стрипҳои ҳамсояи фаъол, барои нигоҳ доштани намии решаҳои чуқур кофӣ аст.
Фарқияти оямориш чархнокӣ қатрагӣ бо стрип тиб чӣ қадар аст?
Дар қатрагӣ чархнокӣ, об бевосита дар минтаҳаи решаҳавои азолаташуда ҷойгир мешавад, ки намии марказиро ба вуҷуд меорад. Дар стрип тиб, намӣ бо ҳамон равиш дар сатҳ ва чуқурӣ паҳн мешавад. Таракиб шудани ин ду усул одатан дар боғҳо ва заминҳои калон ҳамчун оямориш қатрагии таракибшуда истифода меёбад, то ҳам пӯшиши пурра дошта бошад ва ҳам решаҳоро барои чуқуршавӣ маҷбур кунад.
Хулоса ва тавсияҳои ниҳоӣ
Иҷрои дурусти оварии чархзананда дар парҳези сабзӣ ба омӯзиши комил аз ҷиҳати илми хокшиносӣ, хидрология ва кишоварзии дақиқ зарур аст. Нуқтаҳои калидӣ, ки ба онҳо ишора шуд, нишон медиҳад, ки муваффақият дар ин усул аз барномагузории дақиқи фосилаҳои вақт, танзими шиддати оварӣ ва назорати доимии намӣи хок оғоз меёбад. Кишовароне, ки аз навъҳои тасмаи типа муосири истифода мебаранд, метавонанд аз навъҳои пешрафтаи чархзананда фоида бардоранд, ки хароҷотҳоро баҳраманд мекунад ва сифати маҳсулро меафзояд. Ба ҷои такя ба тафсилоти маҳаллӣ ё нархҳои тағйирёбанда, диққат ба принсипҳои асосии идоракунии захираҳои обӣ, ҳалли устувор ва самаранок аст, ки дар ҳар минтақаи иҷроӣ мебошад.
Мавзӯи вобаста: hosili ju dar yek gektar omilhoi tasirrason، rosemary yield per hectare iraq، ширидатҳои оварии марказӣ